* Văn hóa là nền tảng tinh thần, động lực phát triển đất nước
Nghị quyết số 80-NQ/TW khẳng định văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực nội sinh quan trọng của phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế.
Phát triển văn hóa phải được đặt ngang hàng với phát triển kinh tế, chính trị, xã hội, bảo đảm sự phát triển hài hòa, bền vững của đất nước; gắn kết chặt chẽ giữa phát triển văn hóa với xây dựng con người Việt Nam trong thời kỳ mới.
Quan điểm chỉ đạo của Nghị quyết
* Nghị quyết nêu rõ các quan điểm chỉ đạo chủ yếu sau:
- Phát triển văn hóa là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân và toàn xã hội, trong đó Đảng giữ vai trò lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân là chủ thể sáng tạo.
- Con người là trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực của phát triển văn hóa; mọi chính sách văn hóa đều hướng tới xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện.
- Phát triển văn hóa phải dựa trên nền tảng kế thừa, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc, đồng thời tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại.
- Phát triển văn hóa gắn với xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, bảo đảm an ninh văn hóa, nhất là trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và chuyển đổi số.
* Mục tiêu phát triển văn hóa Việt Nam
Nghị quyết xác định mục tiêu tổng quát là xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát triển toàn diện và thống nhất trong đa dạng; con người Việt Nam có đạo đức, nhân cách, lối sống lành mạnh, ý thức thượng tôn Hiến pháp và pháp luật, trách nhiệm với gia đình, cộng đồng và xã hội.
Đến năm 2030, văn hóa từng bước trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển bền vững; hệ thống thiết chế văn hóa cơ bản được củng cố; đời sống văn hóa tinh thần của Nhân dân được nâng cao; môi trường văn hóa lành mạnh được hình thành từ gia đình, nhà trường, cơ quan, đơn vị và cộng đồng.
Tầm nhìn đến năm 2045, xây dựng nền văn hóa Việt Nam phát triển toàn diện, hiện đại, mang đậm bản sắc dân tộc; văn hóa và các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp ngày càng rõ nét vào tăng trưởng kinh tế và nâng cao vị thế quốc gia.
* Nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu:
Nghị quyết số 80-NQ/TW đề ra các nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, cụ thể:
- Xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện
Tập trung giáo dục đạo đức, lối sống, nhân cách, truyền thống lịch sử và văn hóa dân tộc; xây dựng và thực hiện hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới.
- Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh
Phát triển văn hóa trong gia đình, nhà trường, cơ quan, đơn vị và cộng đồng; nâng cao chất lượng các phong trào xây dựng đời sống văn hóa; phòng, chống suy thoái về đạo đức, lối sống và các hành vi phản văn hóa.
- Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa
Bảo vệ, tu bổ, tôn tạo và phát huy hiệu quả giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể; gắn bảo tồn di sản với phát triển kinh tế - xã hội, du lịch văn hóa theo đúng quy định của pháp luật.
- Phát triển văn học, nghệ thuật
Khuyến khích sáng tạo văn học, nghệ thuật; tạo điều kiện để đội ngũ văn nghệ sĩ phát huy tài năng, trách nhiệm xã hội; bảo đảm quyền tự do sáng tạo gắn với định hướng giá trị đúng đắn.
- Phát triển công nghiệp văn hóa và thị trường văn hóa
Từng bước hình thành và phát triển các ngành công nghiệp văn hóa; khai thác hợp lý tiềm năng, lợi thế văn hóa phục vụ phát triển kinh tế, đồng thời giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
- Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa
Thực hiện số hóa di sản văn hóa; ứng dụng công nghệ trong quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa; mở rộng khả năng tiếp cận và thụ hưởng văn hóa của Nhân dân.
Hoàn thiện thể chế, chính sách và pháp luật về văn hóa.
Rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách về văn hóa; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực văn hóa.
* Tổ chức thực hiện và công tác tuyên truyền, phổ biến
Nghị quyết yêu cầu các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội tổ chức quán triệt, tuyên truyền sâu rộng nội dung Nghị quyết, xây dựng chương trình, kế hoạch triển khai phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tiễn.
Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật về văn hóa được xác định là nhiệm vụ quan trọng, góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và Nhân dân trong việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa Việt Nam, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và phát triển con người Việt Nam trong thời kỳ mới.